Công ty chứng khoán: Làm gì để “khỏe”?

Hiệp hội Các nhà đầu tư tài chính Việt Nam (VAFI) đã đề xuất biện pháp chấn chỉnh các công ty chứng khoán (CTCK). Đáng chú ý là đề xuất giảm 75% số lượng nhằm loại bỏ CTCK yếu kém.

CTCK Đông Dương là doanh nghiệp đầu tiên rút nghiệp vụ môi giới.

Năm 2011 đã chứng kiến sự thua lỗ của hơn 70 CTCK. Để tồn tại trên thị trường, không ít công ty đã quyết định cắt giảm cả nghiệp vụ môi giới, một trong những nghiệp vụ cơ bản nhất. CTCK Đông Dương (DDS) là đơn vị đầu tiên xin rút nghiệp vụ môi giới chứng khoán. Tiếp sau đó là CTCK Hà Nội, CTCK Gia Anh. Mới đây nhất đến lượt CTCK SME cũng yêu cầu cổ đông rút hoạt động môi giới. Tình trạng thanh khoản của một số công ty đã đến mức báo động và hiện có khoảng 20 CTCK đang có vấn đề về tài chính.

Những nguy cơ hiện hữu nói trên đã khiến niềm tin nhà đầu tư đối với CTCK bị suy giảm. Do đó, những đề xuất của VAFI lúc này được hết sức quan tâm.

Ông Nguyễn Hoàng Hải – Tổng thư ký VAFI cho biết, mục đích của VAFI là ổn định và phát triển thị trường chứng khoán. Biện pháp mạnh tay nhất mà VAFI đề nghị là nhanh chóng giảm 75% số lượng CTCK nhằm tập trung, sắp xếp lại nguồn nhân lực, loại bỏ tình trạng cạnh tranh không lành mạnh, đồng thời bảo vệ được đồng vốn của cổ đông; tạo sự an toàn, lành mạnh cho CTCK. Để làm được điều này, VAFI kiến nghị Thủ tướng Chính phủ nên có văn bản yêu cầu các tập đoàn, tổng công ty, DNNN, công ty cổ phần có cổ phần chi phối tại các CTCK thực hiện ngay việc giải thể, hợp nhất, sáp nhập hay thoái vốn tại các CTCK yếu kém. Yêu cầu CTCK phải tăng vốn pháp định theo lộ trình: Năm 2013 là 600 tỉ đồng (tăng 300 tỉ đồng), năm 2015 là 1.200 tỉ đồng. Bên cạnh đó, VAFI cũng đề nghị tăng cường việc soát xét các báo cáo tài chính theo từng quý bởi các công ty kiểm toán độc lập đối với tất cả các CTCK và công ty niêm yết trên sàn TP HCM.

Thực tế dù kiểm toán soát xét đã thực hiện giữa kỳ đối với công ty niêm yết, nhưng nhiều công ty vẫn cố tình lập báo cáo với số liệu không đúng thực tế vào quý I và III dẫn tới sai lệch kết quả kinh doanh sau khi kiểm toán. Thậm chí, có sự sai lệch lớn về số liệu giữa công ty kiểm toán và công ty niêm yết. Đây là gian lận nhằm tạo cơ hội để các công ty phát hành cổ phiếu với giá cao. Để tăng cường tính minh bạch trên thị trường, Bộ Tài chính cần tăng cường kiểm tra việc tuân thủ pháp luật của công ty kiểm toán nhằm ngăn ngừa sự thông đồng giữa công ty kiểm toán và doanh nghiệp niêm yết.

Một số đề xuất khác cũng được VAFI đưa ra theo đó, Nhà nước coi đầu tư chứng khoán là ngành kinh tế mũi nhọn, được hưởng ưu đãi về thuế thu nhập doanh nghiệp như ngành công nghệ cao bởi đầu tư chứng khoán chứa đựng nhiều rủi ro. Đây cũng là động lực cho khối doanh nghiệp của tất cả các ngành kinh tế phát triển nhưng chưa được hưởng ưu đãi về thuế thu nhập doanh nghiệp.

Theo đánh giá của ông Lê Anh Tuấn – Giám đốc Công ty Tài chính Sao Việt, những đề xuất của VAFI nếu thực hiện được sẽ là một bước tiến trong quá trình trong sạch hóa thị trường chứng khoán nói chung, CTCK nói riêng. Trong thời gian các cơ quan chức năng xem xét các giải pháp của VAFI, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước nên giảm bớt các CTCK bằng cách rút giấy phép những công ty không đảm bảo điều kiện như: An toàn tài chính; các chỉ tiêu về bằng cấp, nhân sự, chất lượng nghiệp vụ… Hạn chế sự thao túng của CTCK bằng cách không để họ quản lý tiền của nhà đầu tư.

 Theo CTO